Posts

Blwyddyn newydd, cyfresi newydd

Image
Mae’r bwrdd bwyd wastad yn faromedr da o’r byd a’i bethau. Ac felly’r oedd hi ddydd San Steffan, lle bu’r teulu estynedig acw - o saith i saithdeg pump oed - yn trafod arlwy S4C dros yr ŵyl. Yn fras, Sioe Dolig Hen Blant Bach oedd y ffefryn clir, mewn rhifyn arbennig o’r fformat hynod lwyddiannus (a gafodd fedal arian yng Ngŵyl Ffilm a Theledu Ryngwladol Efrog Newydd y llynedd) pan ddaeth pensiynwyr a phlantos Pen-y-groes, Nantlle at ei gilydd i lwyfannu sioe arbennig dan gyfarwyddyd “showman mwya’r Dyffryn”, Ken Hughes. Ac roedd y chwerthin a’r canu wir yn falm i’r enaid, yn enwedig i rai wedi’u rhwydo gan ddementia. Os na chawsoch eich effeithio gan ddeuawd ‘Dawel Nos’ Mair 82 oed ac Olwen fach, well i chi jecio’ch calon reit handi. Môr o Gymraeg naturiol braf, a throsleisydd cwbl naturiol nid cyfieitheg. Ac os na chaiff y gyfres arbennig hon fwy o wobrau yn 2019, mi fwytai bob owns o’r marsipán ar gacen ’Dolig nesa. Roedd Nadolig Hafod Lon lawn mor ysbrydoledig (rhowch sioe i Guto …

Twll bach y clo

Image
Mae ’na fynd mawr ar gyfresi busnesu/hel tai ar ein Sianel hoff y dyddiau hyn. Rhai wedi’u hanelu at siaradwyr newydd yn bennaf dan faner 'Dysgu Cymraeg' ar foreau Sul a ailddarlledir fin nos wedyn, ond sy’n hynod boblogaidd yn gyffredinol. Dyna chi’r drydedd gyfres o Adre efo Nia Parri yn sbecian trwy dwll bach y clo s’lebs fel Dai Llanilar, Wigleys Bontnewydd ac Elliw Gwawr Essex – y fersiwn Nadoligaidd arbennig oedd un o ffefrynnau tŷ ni dros yr ŵyl.
A nawr, mae’r bytholwyrdd Aled Sam nôl gyda chyfres newydd sbon Dan Do, lle mae yntau a Mandy Watkin, dylunydd mewnol o Borthaethwy yn bwrw golwg ar gynllunio unigryw tu ôl i frics a mortar go gyffredin yr olwg y tu allan. Tai teras, tai newydd, bythynnod (neu ‘bythynnod’ medd BBC Iplayer). Ac oedd, mi roedd rhesdai Llambed, Aberystwyth a Phontcanna yn drawiadol ac yn cynnig fflachiau o ysbrydoliaeth i’r sawl ohonom sy’n pasa gwneud mwy na dim ond sbrin-clînio’r gwanwyn hwn. Porn peintio ag addurno, a chodi aeliau ar ambell elf…

Llanast!

Image
Hen fasdad ydi mis Ionawr. 
Diffoddwyd goleuadau’r ŵyl gan adael ein strydoedd fel y fagddu a’r ysbryd yn dduach. Mae cloc y corff wedi rhewi ar 26 Rhagfyr, ac mae’r “Bs” yn fygythiad parhaus - biliau a Brecshit.
Does ryfedd mod i’n crefu am rywfaint o hiwmor, a go brin ydi hwnnw ar y teledu. Sdim llawer o chwerthin cyfredol ar S4C, ond mae ôl rifynnau’r Dolig yn dal yno i rai a’u methodd y tro cyntaf – Run Sbit Dolig (2017!), Stand yp Cymru ac O’r Diwedd 2018. Er nad oedd pob sgetsh o'r olaf yn taro tant (sbwff Top Gear am ffyrdd a system drafnidiaeth sobor Walia Wen), roedd dychan Un Bore Mercher yn berffaith ac yn llwyddo i ategu pa mor sili oedd y gyfres mewn gwirionedd gyda Sian Harries yn gwisgo’r got felen dragwyddol wrth i’w gwallt droi’n gorwynt bleriach fesul golygfa.
Diolch i dduw bod bocset Nyth Cacwn wedi diflannu beth bynnag. Wnâi fyth ddeall hiwmor y Tregaroniaid.
Ond y tonic i mi, heb os, ydi Catastrophe (Channel 4). ‘Lle ti di bod Dylan bach, achos ma hon allan ers t…

Cyfarchion y Tymor

Image
Mae’r hen flwyddyn ar fin darfod. Sy’n golygu pwyso a mesur y deuddeg mis diwethaf wrth i’r eira ffug a s’lebs Nia Parry o wenog ymddangos mewn hysbysebion Dolig. Bydd tomen o golofnau papurau Sul a rhaglenni yn tafoli’r gorau a’r gwaethaf o 2018 - boed yn nofel, drama deledu neu’n bersonoliaeth chwaraeon. Geraint Thomas aiff â hi siawns, wedi’i berfformiad ar Seiclo dros yr haf hirfelyn tesog. Edrychaf ymlaen weld at Siân Harries a Tudur Owen yn bwrw golwg ddychanol ar y byd a’i Brexit yn O’r Diwedd: 2018
Dim pwysa, hogia.
Mae gwobr gormodiaith y flwyddyn yn mynd i Keeping Faith, a ailddarlledwyd i’r genedl Brydeinig ar ôl i’r twitteratis feddwi ar Eve Myles â thwtsh o ystum OTT Britt Pobol y Cwm yn chwarae ditectif cot felen ar hyd a lled Talacharn. Pob Parch, ond ry’n ni wylwyr S4C yn gwybod bod pethau lot lot gwell yn hanu o’r parthau hyn. Fe ges i, a sawl un arall, ein llorio wrth i’r annwyl Fyfanwy (Carys Eleri) ein gadael yn ddisymwth ar ddiwedd y gyfres olaf. Mawr yw’r hiraeth…

Ysbrydion ac ysbïwyr

Image
Mae noson dywylla’r flwyddyn wedi pasio, gyda gwrachod ac ellyllon bach sy’n hofran ar Haribos yn mynd o ddrws i ddrws i’n llusgo ni oddi wrth y teli bocs. A dw i wir wedi mynd i ysbryd (bwm! bwm!) pethau eleni wrth fwynhau cyfres oruwchnaturiol newydd Sky One â stamp hynod Gymreig arni. 

A Discovery of Witches sy’n seiliedig ar drioleg All Souls Deborah Harkness - ffuglen hanesyddol am wrach yr 21ain ganrif sy’n llwyddo i ddal gafael ar lawysgrifau hudol hynafol o’r Bodleian, Prifysgol Rhydychen, gan bechu llond llyfrgell o gr’aduriaid arallfydol eraill sydd â’i bryd arni ers sawl canrif. Cyn hir, mae ei pherthynas â phishyn lleol sy’n digwydd bod yn fampir Ffrengig 1,500 oed - ydi, mae myfyrwyr Oxbridge yn rhai od ar y naw - yn codi gwrychyn gwrachod, diafoliaid a fampirod eraill sy’n daer yn erbyn unrhyw lapswchan a lol felly rhwng y rhywogaethau. Iawn, enwau mawr y byd actio Saesneg ydi’r rhan fwyaf o’r actorion a dim ond dau Gymro a welais hyd yma - Owen Teale a Trystan Gravelle. …

Gwarchod y Ddraig

Image
Dyma bwt a 'sgwennais ar gyfer tudalen flaen Yr Odyn, Hydref 2018 - papur bro Nant Conwy, y pentrefi Cymraeg gwledig sy'n cwmpasu 'Dre' (Llanrwst). 


Ydych chi’n gwylio cyfres gomedi newydd BBC Wales, Tourist Trap? Wedi’i hysgrifennu gan Sian Harries, Gareth Gwynn a Tudur Owen sydd hefyd yn serennu ochr yn ochr ag Elis James ac eraill, mae’n tynnu blewyn o drwyn y cwango twristiaeth Wow! Wales dan arweiniad Saesnes a chriw PR digon di-glem. Nid mod i’n awgrymu unrhyw debygrwydd â ‘Croeso Cymru’ am eiliad - tîm fu’n gyfrifol am ymgyrch farchnata £5 miliwn y llynedd a arweiniodd at ddim ond 0.5% yn fwy o ymwelwyr tramor i Gymru. Cymharwch hyn â chynnydd o 17% o dwristiaid rhyngwladol i’r Alban. Dyma un o straeon diweddar Y Byd yn ei Le gyda Guto Harri, a gododd gwestiynau poenus am strategaeth fethiannus Visit Wales (waeth inni ddefnyddio’r teitl Saesneg ddim, fel diwydiant a bydolwg Seisnig ar y naw).
Cwyn perchennog gwesty o Aberystwyth oedd bod llai o arweiniad a chydwei…

Fydd y chwyldro gwleidyddol ddim ar y teledu gyfaill

Image
Bues i ar fy nhrafals yn ddiweddar. Stockholm y tro hwn. Dinas wâr, lân, gyda strydoedd coblog ag adeiladau siwgr eisin, amgueddfeydd a chaffis yn ymestyn dros 14 o fân ynysoedd. Parch i feicwyr a theuluoedd a defnyddwyr trafnidiaeth gyhoeddus. A rhyw obsesiwn anghynnes â“chomedïau” Americanaidd a Call the Midwife. Doedd dim modd dianc rhag uffern Brexit (Breg-zit i ambell ohebydd Cymraeg) chwaith, gyda newyddion SVT yn rhoi blaenoriaeth i ymweliad aflwyddiannus diweddar Mrs May â’r UE.
Dychwelyd adre wedyn i weld bod ein Sianel Genedlaethol yn rhoi llwyfan i ddynas amhoblogaidd arall, un sy’n ennill bywoliaeth trwy ladd ar leiafrifoedd. Katie Hopkins a saciwyd gan orsaf radio LBC (“Leading Britain’s Conversation”). Katie Hopkins a ymddangosodd yng nghynhadledd gwrth-Fwslimaidd For Britain ochr yn ochr â gwadwr yr Holocost. Katie Hopkins fu’n llygru strydoedd Caerdydd yn ddiweddar wrth sgowtio am “stori” yn erbyn addysg Gymraeg. A Katie Hopkins gafodd rwydd hynt i ymddangos ar S4C gyda…